D-Orbit: η ευρωπαϊκή εταιρεία διαστημικών ρυμουλκών με κέντρο στην Αθήνα
Σε αυτό το άρθρο7 ενότητες
Όταν οι περισσότεροι αναλυτές μιλούν για ευρωπαϊκή απάντηση στις αμερικανικές εταιρείες της νέας διαστημικής εποχής, αναφέρουν σχεδόν αυτόματα τους πυραύλους. Την Isar Aerospace στη Γερμανία, τη Rocket Factory Augsburg, τη γαλλική Latitude. Όμως υπάρχει μια ευρωπαϊκή εταιρεία που, χωρίς ποτέ να φτιάξει δικό της πύραυλο, έχει χτίσει την πιο ώριμη υποδομή της ηπείρου στη μετά την εκτόξευση οικονομία του διαστήματος. Λέγεται D-Orbit, εδρεύει στη βόρεια Ιταλία, διοικείται από έναν πρώην αξιωματικό της ιταλικής πολεμικής αεροπορίας, και έχει εκτελέσει είκοσι τρεις εμπορικές αποστολές με το όχημα ION έως τον Ιούλιο του 2026. Η μεγαλύτερη όμως έκπληξη για τον Έλληνα αναγνώστη είναι ότι το κέντρο επιχειρήσεων αποστολών της εταιρείας βρίσκεται στην Αθήνα. Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε ποια είναι η D-Orbit, γιατί έχει σημασία στην ευρωπαϊκή διαστημική σκηνή, και τι κάνει το όνομά της να εμφανίζεται όλο και πιο συχνά δίπλα στα μεγάλα αμερικανικά της κατηγορίας.
Από τον στρατό στο διάστημα: η διαδρομή του Luca Rossettini
Η D-Orbit ιδρύθηκε το 2011 στο Fino Mornasco, μια μικρή πόλη κοντά στη λίμνη Κόμο, από τους Luca Rossettini και Renato Panesi. Ο Rossettini είχε μια ασυνήθιστη διαδρομή. Ξεκίνησε ως αξιωματικός αερομεταφερόμενων δυνάμεων του ιταλικού στρατού, παραιτήθηκε το 1998 για να σπουδάσει αεροδιαστημική στο Πολυτεχνείο του Μιλάνου, και ολοκλήρωσε διδακτορικό στις προωθήσεις. Πέρασε επίσης από μεταπτυχιακό σε Στρατηγική Ηγεσία προς τη Βιωσιμότητα, υποτροφία Fulbright στις ΗΠΑ, και πρακτική άσκηση στο NASA Ames Research Center στη Σίλικον Βάλεϊ. Από το συνδυασμό αυτών των εμπειριών γεννήθηκε η ιδέα της D-Orbit. Αρχικά η εταιρεία σχεδίαζε ένα σύστημα που θα αφαιρούσε δορυφόρους από την τροχιά στο τέλος της ζωής τους. Από εκεί προέρχεται και το όνομά της, ως παράφραση του «de-orbit». Όμως ο Rossettini κατάλαβε γρήγορα ότι η πραγματική αγορά βρισκόταν αλλού. Στην αντίθετη κατεύθυνση. Στην παράδοση δορυφόρων στις σωστές τροχιές, όχι στην απομάκρυνσή τους.
Σήμερα η D-Orbit απασχολεί πάνω από 200 εργαζομένους, διατηρεί θυγατρικές σε Πορτογαλία, Ηνωμένο Βασίλειο και Ηνωμένες Πολιτείες, και είναι η πρώτη πιστοποιημένη B Corporation της διαστημικής βιομηχανίας, πιστοποίηση που πήρε το 2019 ως αναγνώριση των κοινωνικών και περιβαλλοντικών της κριτηρίων. Το 2016 είχε ήδη εγγραφεί ως μία από τις πρώτες ιταλικές Società Benefit, το αντίστοιχο πιστοποιημένο επιχειρηματικό μοντέλο της Ιταλίας.
Το ION Satellite Carrier: παράδοση τελευταίου μιλίου
Η ναυαρχίδα της D-Orbit ονομάζεται ION Satellite Carrier. Η ανάπτυξή του ξεκίνησε το 2017, και η πρώτη εμπορική αποστολή πραγματοποιήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 2020 με τον ευρωπαϊκό πύραυλο Vega της Arianespace από το Κουρού της Γαλλικής Γουιάνας. Το όνομα της αποστολής ήταν Origin, και το ION ανέπτυξε σε τροχιά 515 χιλιομέτρων δώδεκα μικρούς δορυφόρους SuperDove της Planet Labs. Από τότε, η εταιρεία έχει εκτελέσει είκοσι δύο εμπορικές αποστολές ION μέχρι τις 30 Μαρτίου 2026, οπότε εκτοξεύθηκε η αποστολή Wayfinder ως μέρος της Transporter-16 της SpaceX. Η εικοστή τρίτη, με το όνομα Above the Summer Sky, ακολούθησε στις 7 Ιουλίου 2026 με την Transporter-17. Συνολικά έχουν παραδοθεί πάνω από διακόσια ωφέλιμα φορτία.
Ο τρόπος που λειτουργεί το ION είναι απλός στη σύλληψη. Είναι ένα σκάφος μεγέθους ντουλάπας με δικό του σύστημα πρόωσης, αβιονικές και ηλιακούς συλλέκτες. Εκτοξεύεται με πύραυλο, ξεκολλάει από τον πύραυλο, και μέσα στις επόμενες ώρες ή ημέρες πάει τους δορυφόρους που μεταφέρει στις τροχιές που χρειάζονται. Όπως εξηγεί ο Rossettini, η αναλογία είναι αυτή ενός φορτηγού της DHL που μοιράζει δέματα στις γειτονιές μιας πόλης. Σε σύγκριση με την παραδοσιακή μέθοδο, όπου ο κάθε δορυφόρος έπρεπε να χρησιμοποιήσει το δικό του καύσιμο για να φτάσει στην τελική του θέση, το ION εξοικονομεί έως 85% χρόνου και έως 40% κόστους για όλο τον στόλο ενός μεγα-αστερισμού.
Στους πελάτες του περιλαμβάνονται η Planet Labs, η βουλγαρική EnduroSat, η ισπανική Elecnor Deimos, το Πανεπιστήμιο της Νότιας Καλιφόρνια, και η Taiwan Space Agency. Το ION έχει εξελιχθεί σε modular πλατφόρμα όπου οι πελάτες μπορούν να «νοικιάσουν» τμήμα του οχήματος για in-orbit demonstration, να εκτελέσουν αλγορίθμους τεχνητής νοημοσύνης μέσα στο διάστημα μέσω της υπηρεσίας SpaceCloud, ή να ζητήσουν ολόκληρο όχημα για αποκλειστική χρήση. Το παραπάνω εξηγεί γιατί η D-Orbit είναι σήμερα ένα από τα πιο σταθερά ονόματα στην κατηγορία των εμπορικών διαστημικών ρυμουλκών παγκοσμίως.
Από τη χαμηλή τροχιά στη γεωστατική: η αποστολή RISE
Το επόμενο μεγάλο στοίχημα της D-Orbit δεν είναι το ION. Είναι το GEA, το νέο της σκάφος που σχεδιάζεται για συντήρηση δορυφόρων στη γεωστατική τροχιά. Η ευκαιρία ήρθε στις 14 Οκτωβρίου 2024 στο International Astronautical Congress του Μιλάνο, όταν η Ευρωπαϊκή Διαστημική Υπηρεσία ανακοίνωσε συμβόλαιο 119,6 εκατομμυρίων ευρώ για την ανάπτυξη και επίδειξη του οχήματος. Η συμφωνία στηρίζεται από το ιταλικό κράτος μέσω του ASI, και επιπρόσθετα από τις διαστημικές υπηρεσίες του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γερμανίας, της Ελβετίας και της Ισπανίας.
Η πρώτη αποστολή του GEA ονομάζεται RISE, και προγραμματίζεται για εκτόξευση το 2028. Ο στόχος της είναι ριζοσπαστικός. Θα πάει σε τροχιά 36.000 χιλιομέτρων πάνω από τη Γη, θα πλησιάσει έναν δορυφόρο της Eutelsat που έχει σχεδόν εξαντλήσει το καύσιμό του, θα κλείσει με ασφάλεια πάνω του χρησιμοποιώντας τον δακτύλιο που τον συνέδεσε αρχικά με τον πύραυλο εκτόξευσης, και θα αναλάβει τον έλεγχο της στάσης του. Με άλλα λόγια, θα παρατείνει τη ζωή ενός δορυφόρου αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ που διαφορετικά θα είχε ήδη πετάξει στο σκουπιδότοπο της γεωστατικής τροχιάς.
Η αποστολή έχει συνολική διάρκεια οκτώ ετών, και θα είναι η πρώτη ευρωπαϊκή εμπορική υπηρεσία επέκτασης ζωής δορυφόρων. Η συνεργασία με την Eutelsat ανακοινώθηκε επίσημα στις 4 Ιουνίου 2025. Επιπλέον, στις 27 Μαρτίου 2026 η ESA επέλεξε ξανά τη D-Orbit ως κύριο ανάδοχο για τη μελέτη MORPH, που εξετάζει την επόμενη γενιά του GEA με δυνατότητες ανανέωσης και αναβάθμισης δορυφόρων μέσα στο διάστημα.
Το ελληνικό κέντρο επιχειρήσεων στην Αθήνα
Από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία της D-Orbit για το ελληνικό κοινό είναι ένα που σπάνια αναφέρεται. Μετά τη συγχώνευση της D-Orbit με τον ιταλικό όμιλο Planetek, η ελληνική θυγατρική του ομίλου, η Planetek Hellas, έχει αναλάβει να φιλοξενεί το Mission Operations & Command Center της D-Orbit στην Αθήνα. Σύμφωνα με δημόσια ανακοίνωση του Rossettini, στις 23 Δεκεμβρίου 2025 αντιπροσωπεία της ESA και του Επιχειρησιακού Κέντρου ESOC επισκέφθηκε το κέντρο της Αθήνας. Σήμερα από εκεί υποστηρίζεται ένας στόλος άνω των 20 δορυφόρων σε τροχιά, μεταξύ των οποίων όλα τα οχήματα ION. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι κάθε φορά που ένας δορυφόρος της Planet Labs ή της Taiwan Space Agency παραδίδεται στη σωστή του τροχιά, οι εντολές περνούν από τη βάση της εταιρείας στην Αθήνα. Είναι ένα από τα ελάχιστα παραδείγματα όπου η Ελλάδα παίζει διεθνή λειτουργικό ρόλο στη νέα διαστημική οικονομία της Ευρώπης, και μάλιστα σε μια κατηγορία που η αγορά της θα φτάσει στα 14 δισεκατομμύρια ευρώ μέχρι το 2031.
Η ευρωπαϊκή απάντηση στα διαστημικά ρυμουλκά
Η D-Orbit είναι ασύγκριτα μικρότερη οικονομικά από την αμερικανική Impulse Space, που τον Σεπτέμβριο του 2026 έφτασε σε αποτίμηση 5,4 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Όμως έχει κάτι που η Impulse δεν έχει ακόμα. Πάνω από είκοσι αποστολές σε τροχιά, πραγματικούς πελάτες, εκπαιδευμένη ομάδα και επιχειρησιακή υποδομή. Το 2024 ολοκλήρωσε γύρο Series C από επενδυτές όπως η Marubeni, η Seraphim Space και η European Investment Fund, με πρώτο κλείσιμο 100 εκατομμυρίων ευρώ και επέκταση στα 150 εκατομμύρια ευρώ συνολικά, λίγο πριν από το συμβόλαιο RISE.
Στην ευρωπαϊκή αγορά, ο ανταγωνισμός μεγαλώνει. Η ελβετική PAVE Space εξασφάλισε seed χρηματοδότηση 40 εκατομμυρίων δολαρίων τον Μάρτιο 2026 και προετοιμάζει την πρώτη της επίδειξη τον Οκτώβριο 2026. Η γαλλική Exotrail έχει πετάξει αρκετές αποστολές με το μικρότερο σύστημα Spacedrone. Η D-Orbit, ωστόσο, παραμένει η πιο ώριμη και έχει την ισχυρότερη ευρωπαϊκή θεσμική στήριξη. Με το συμβόλαιο RISE και τη μετάβαση από το ION στο GEA, διεκδικεί την ηγεσία της Ευρώπης σε ολόκληρη την κατηγορία των in-space οχημάτων. Όπως είπε ο ίδιος ο Rossettini σε συνέντευξή του στη SpaceTech Gulf, «το διάστημα χρειάζεται τη δική του εφοδιαστική αλυσίδα. Όπως οι δρόμοι και τα λιμάνια ενεργοποιούν το εμπόριο στη Γη, έτσι θα ενεργοποιήσουν και την οικονομία στο διάστημα».
Γιατί έχει σημασία
Η D-Orbit δεν είναι η μεγαλύτερη εταιρεία της νέας διαστημικής οικονομίας. Δεν φτιάχνει πυραύλους, δεν αναζητάει τίτλους στους τίτλους του Bloomberg, δεν δίνει συνεντεύξεις σε ταξίδια του CEO της με ροζ Tesla. Όμως αντιπροσωπεύει κάτι σπάνιο. Μια ευρωπαϊκή εταιρεία που έχει χτίσει υποδομή πραγματική, ώριμη, με πελάτες, με αποστολές και με συμβόλαια από την ESA. Σε μια εποχή που η Ευρώπη παλεύει να βρει τον δικό της ρόλο στη νέα οικονομία του διαστήματος, η D-Orbit δείχνει ότι δεν χρειάζεται κάποιος να αντιγράφει τη Silicon Valley για να επιτύχει. Χρειάζεται να βρει το δικό του κενό και να το γεμίσει σταδιακά, με σοβαρότητα.
Και αν τυχόν διαβάζετε αυτό το άρθρο από την Αθήνα, αξίζει να θυμάστε ότι κάθε φορά που ένας δορυφόρος της Planet Labs ή ένα CubeSat του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνια φτάνει στη σωστή του τροχιά μέσω ενός ION της D-Orbit, οι εντολές περνούν από μια αίθουσα στην ελληνική πρωτεύουσα. Η Ευρώπη του διαστήματος γίνεται, κομμάτι κομμάτι, και η Ελλάδα παίζει πια ρόλο σε αυτή. 🛰️
Συχνές ερωτήσεις για τη D-Orbit
Τι είναι η D-Orbit;
Η D-Orbit είναι ιταλική εταιρεία διαστημικής εφοδιαστικής με έδρα το Fino Mornasco κοντά στη λίμνη Κόμο. Ιδρύθηκε το 2011 από τους Luca Rossettini και Renato Panesi και ειδικεύεται στα orbital transfer vehicles, τα διαστημικά ρυμουλκά που μεταφέρουν δορυφόρους από τη χαμηλή τροχιά στους τελικούς τους προορισμούς. Η εταιρεία έχει εκτελέσει είκοσι τρεις εμπορικές αποστολές με το όχημα ION Satellite Carrier μέχρι τον Ιούλιο 2026, παραδίδοντας πάνω από διακόσια ωφέλιμα φορτία. Είναι η πρώτη πιστοποιημένη B Corporation της διαστημικής βιομηχανίας, με γραφεία σε Ιταλία, Πορτογαλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ηνωμένες Πολιτείες, και κέντρο επιχειρήσεων αποστολών στην Αθήνα μέσω της θυγατρικής Planetek Hellas.
Ποιος είναι ο Luca Rossettini;
Ο Luca Rossettini είναι ο διευθύνων σύμβουλος και συνιδρυτής της D-Orbit, ένας Ιταλός μηχανικός αεροδιαστημικής με ασυνήθιστη διαδρομή. Ξεκίνησε ως αξιωματικός αερομεταφερόμενων δυνάμεων του ιταλικού στρατού, αλλά παραιτήθηκε το 1998 για να σπουδάσει αεροδιαστημική στο Πολυτεχνείο του Μιλάνου, όπου ολοκλήρωσε και διδακτορικό. Έχει μεταπτυχιακό σε Στρατηγική Ηγεσία προς τη Βιωσιμότητα, υποτροφία Fulbright στις ΗΠΑ, και πραγματοποίησε πρακτική άσκηση στο NASA Ames Research Center. Εργάστηκε ως ειδικός προώθησης στην Ευρωπαϊκή Διαστημική Υπηρεσία πριν ιδρύσει την D-Orbit το 2011 μαζί με τον Renato Panesi.
Τι είναι το ION Satellite Carrier;
Το ION Satellite Carrier είναι το διαστημικό όχημα της D-Orbit, ένα orbital transfer vehicle μεγέθους ντουλάπας με δικά του συστήματα πρόωσης, αβιονικών, και ηλιακών συλλεκτών. Παραλαμβάνει δορυφόρους και ωφέλιμα φορτία από τον πύραυλο εκτόξευσης και τα μεταφέρει στις τελικές τους τροχιές, εξοικονομώντας έως 85% χρόνου και έως 40% κόστους σε σύγκριση με τις παραδοσιακές μεθόδους. Η πρώτη του αποστολή πραγματοποιήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 2020 με πύραυλο Vega από το Κουρού, αναπτύσσοντας δώδεκα δορυφόρους SuperDove της Planet Labs. Μέχρι τις 7 Ιουλίου 2026 έχουν εκτελεστεί συνολικά είκοσι τρεις αποστολές.
Τι είναι η αποστολή RISE;
Η αποστολή RISE είναι το επόμενο μεγάλο πρόγραμμα της D-Orbit, μια αποστολή συντήρησης δορυφόρων στη γεωστατική τροχιά που χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Διαστημική Υπηρεσία με συμβόλαιο 119,6 εκατομμυρίων ευρώ. Στο πλαίσιο της αποστολής, η D-Orbit θα αναπτύξει το όχημα GEA, ένα διαστημικό σκάφος που θα πλησιάσει και θα συνδεθεί με έναν δορυφόρο της Eutelsat σε τροχιά 36.000 χιλιομέτρων, αναλαμβάνοντας τον έλεγχο της στάσης του και παρατείνοντας τη ζωή του. Η εκτόξευση προγραμματίζεται για το 2028 και η συνολική διάρκεια της αποστολής είναι οκτώ έτη. Είναι η πρώτη ευρωπαϊκή εμπορική υπηρεσία επέκτασης ζωής δορυφόρων στη γεωστατική τροχιά.
Τι σύνδεση έχει η D-Orbit με την Ελλάδα;
Η D-Orbit διατηρεί το Mission Operations & Command Center της στην Αθήνα, μέσω της Planetek Hellas, της ελληνικής θυγατρικής του ιταλικού ομίλου Planetek με τον οποίο η D-Orbit έχει πραγματοποιήσει επιχειρηματική συγχώνευση. Από το κέντρο της Αθήνας υποστηρίζεται ένας στόλος άνω των είκοσι δορυφόρων σε τροχιά, συμπεριλαμβανομένων όλων των οχημάτων ION της D-Orbit. Στις 23 Δεκεμβρίου 2025 αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας και του Επιχειρησιακού Κέντρου ESOC επισκέφθηκε το κέντρο, αναγνωρίζοντας τον ρόλο της Αθήνας στη μετά την εκτόξευση οικονομία του διαστήματος.
Το άρθρο δημιουργήθηκε με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης και βασίστηκε σε αξιόπιστες επιστημονικές πηγές. Η τελική επιμέλεια και ο έλεγχος έγιναν από την ομάδα του Infinite Odyssey πριν τη δημοσίευση. Για περισσότερες διαστημικές ειδήσεις στα ελληνικά, μείνετε συντονισμένοι.
